Cồn – Ethanol C2H5OH

Cồn (Ethanol - C₂H₅OH), Alcohol E1510 là hóa chất siêu đa dụng từ thực phẩm, dược phẩm, dung môi công nghiệp, chất tẩy rửa, nhiên liệu sinh học,…

Thông tin:

1. Tên thường gọi:Ethanol; Cồn
2. Tên tiếng Việt:Rượu etylic; Ancol etylic; Cồn công nghiệp; Rượu ngũ cốc
3. Tên tiếng Anh:Ethanol; Ethyl alcohol
4. Số CAS:64-17-5
5. Công thức hóa học:C₂H₆O (viết gọn) hoặc C₂H₅OH (viết đầy đủ)
6. Các tên gọi khác:Etanol, Alcohol, Ancol etylic, Spiritus, Grain alcohol, E1510 (phụ gia thực phẩm)
7. Nồng độ/ hàm lượng:

• Dược phẩm/y tế: 70-96%
• Công nghiệp: ≥ 99.5% (absolute ethanol)
• Dùng trong thực phẩm/bia rượu: 35-40% hoặc hơn tùy loại

1. Hình dạng/ trạng thái:Chất lỏng trong suốt, không màu, mùi thơm nhẹ, vị cay, dễ bay hơi
2. Mã GHS:GHS02 - Dễ cháyGHS07 - Cảnh báo (gây kích ứng mắt, hệ thần kinh ở nồng độ cao)GHS08 - Độc lâu dài nếu lạm dụng (tác động gan, thần kinh)
3. Lưu ý:

• Rất dễ cháy, bắt lửa ở nhiệt độ phòng
• Bảo quản nơi khô ráo, tránh nguồn lửa, tia lửa điện
• Không sử dụng ethanol công nghiệp trong thực phẩm
• Gây ngộ độc nếu uống với hàm lượng cao hoặc kéo dài
• Nồng độ >70% có thể sát khuẩn, nhưng gây khô da nếu dùng nhiều

Ứng dụng:

Ethanol là một dung môi và tác nhân sinh học đa năng, với ứng dụng trải rộng từ dân dụng, công nghiệp đến y tế:

1. Ngành công nghiệp:

• Dung môi công nghiệp:
  • Dùng trong sản xuất sơn, vecni, mực in, thuốc trừ sâu, chất tẩy rửa, keo dán…
• Nguyên liệu hóa học:
  • Tổng hợp axit axetic, etyl axetat, diethyl ether và các dẫn xuất hữu cơ khác
• Chất tẩy rửa vi mạch điện tử:
  • Dùng để lau bo mạch, thiết bị điện tử nhờ tính bay hơi và hòa tan cao
• Nhiên liệu sinh học (xăng sinh học):
  • Pha vào xăng tạo E5, E10 giúp giảm khí thải độc hại

1. Ngành thực phẩm và đồ uống:

• Nguyên liệu sản xuất đồ uống có cồn:
  • Rượu, bia, rượu vang… từ quá trình lên men đường
• Phụ gia thực phẩm (E1510):
  • Làm dung môi hòa tan hương liệu, chất tạo màu
• Ứng dụng trong bảo quản, tạo hương vị tự nhiên

1. Ngành y tế - dược phẩm:

• Chất sát trùng - khử khuẩn:
  • Dùng trong cồn y tế 70-90% để sát khuẩn da, vệ sinh dụng cụ y khoa
• Tá dược trong thuốc:
  • Làm dung môi trong siro, thuốc nhỏ, thuốc tiêm
• Chế tạo thuốc an thần, thuốc ngủ nhẹ

Tính chất vật lý:

• Trạng thái: Chất lỏng trong suốt, không màu
• Mùi: Mùi thơm nhẹ, đặc trưng
• Vị: Cay, nóng
• Khối lượng mol: 46.07 g/mol
• Tỷ trọng: 0.789 g/cm³ (ở 20 °C)
• Nhiệt độ nóng chảy: -114.15 °C
• Nhiệt độ sôi: 78.37 °C
• Nhiệt độ bốc cháy (flash point): 12 °C
• Hòa tan hoàn toàn trong nước, ether, chloroform

Tính chất hóa học:

• Là rượu đơn chứcnhóm -OH, có tính phân cực
• Dễ cháy:

C2H5OH+3O2→2CO2+3H2OC2​H5​OH+3O2​→2CO2​+3H2​O

• Phản ứng với Na → giải phóng khí H₂
• Tác dụng với acid tạo este (phản ứng este hóa)
• Bị oxi hóa tạo ra acetaldehyde và acid acetic
• Có tính sát khuẩn nhẹ ở nồng độ 70-90%

Phương pháp sản xuất:

1. Lên men sinh học:

C6H12O6→2C2H5OH+2CO2(men rượu)C6​H12​O6​→2C2​H5​OH+2CO2​(men rượu

)

• Từ các nguyên liệu chứa tinh bột hoặc đường: mía, ngô, khoai, gạo

1. Tổng hợp công nghiệp:

• Hydrat hóa ethylen:

C2H4+H2O→C2H5OH(xuˊc taˊc acid, aˊp suaˆˊt cao)C2​H4​+H2​O→C2​H5​OH(xuˊc taˊc acid, aˊp suaˆˊt cao)

1. Khử hydrat từ dẫn xuất cellulose hoặc sản phẩm dầu mỏ(ít phổ biến hơn)